Ελληνικά Μουσικά Όργανα

Θα μπορούσαμε να ορίσουμε ως ελληνικά μουσικά όργανα όλα εκείνα της αρχαιοελληνικής και της βυζαντινής περιόδου καθώς και κάποια ιδιαίτερα όργανα τα οποία χρησιμοποιούνται μέχρι και σήμερα στα παραδοσιακά ελληνικά τραγούδια.

Κατά την αρχαιοελληνική και τη βυζαντινή εποχή, τα μουσικά όργανα χρησιμοποιούνταν σε θρησκευτικές και κοσμικές τελετές. Ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο παρήγαγαν ήχο ταξινομούνται σε τρεις διαφορετικές κατηγορίες:

  • τα έγχορδα δηλαδή αυτά που διέθεταν χορδές
  • τα πνευστά δηλαδή αυτά που παρήγαγαν ήχο με το εμφύσημα του μουσικού σε έναν σωλήνα
  • τα κρουστά δηλαδή τα μεμβρανόφωνα και τα ιδιόφωνα

Τα πιο ενδιαφέροντα μουσικά όργανα στην πρώτη κατηγορία ήταν η λύρα, η φόρμιγγα που ήταν μεγάthe lyreλη σε μέγεθος με 4 χορδές, η βάρβιτος η οποία διαφέρει από τη λύρα ως προς το μήκος των βραχιόνων, η άρπα και ο τρίπους του Πυθαγόρα του Ζακυνθίου το οποίο ήταν όργανο με τρεις κιθάρες προσαρμοσμένες σε τρίποδα. Ο διπλός αυλός, οι πλαγίαυλοι, η πολυκάλαμη σύριγξ του Πανός, η ύδραυλις του Κτησίβιου, και το βυζαντινό πολύαυλον όργανον είναι κάποια από τα πιο σημαντικά πνευστά. Τέλος, τα κρουστά όργανα που κρατούσαν τον ρυθμό ήταν τα πληθία, οι ανακαράδες, τα τύμπανα, τα κρόταλα, τα κύμβαλα και τα σείστρα. Όλα αυτά τα όργανα που αναφέρουν ιστορικές πηγές δε χρησιμοποιούνται σήμερα στην Ελλάδα ή σε κάποια άλλη χώρα. Οι νέοι προτιμούν αντί να παίζουν πλαγίαυλο, πολυκάλαμη σύριγγα ή ύδραυλη, να επισκέπτονται ιστοσελίδες όπως το LuckyNugget Καζίνο στο κινητό τους ή τον φορητό τους υπολογιστή και να παίζουν κάποιο από τα πολλά διαδικτυακά παιχνίδια που προτείνονται.

Αφού πληροφορηθήκαμε για τα μουσικά όργανα των αρχαίων ελληνικών πολιτισμών, οφείλουμε να κάνουμε και μια εξερεύνηση σε ένα ιδιαίτερο είδος της πολιτιστικής κληρονομιάς των Ελλήνων: στα όργανα των παραδοσιακών ελληνικών τραγουδιών, τα οποία ενώ χρησιμοποιούνται ήδη από πολύ παλιά οι σύγχρονοι Έλληνες φροντίζουν μέχρι και σήμερα να τα διαιωνίζουν. Αρχικά, το μπουζούκι ή ο μπαγλαμάς με το ντέφι, συνδυασμοί που αποτελούν σήματα κατατεθέν της ελληνικής λαϊκής και ρεμπέτικης μουσικής, είναι τα όργανα που γέννησαν το τσιφτετέλι και το ζεϊμπέκικο. Από την άλλη πλευρά βρίσκεται το κλαρινέτο που αποτελεί τη βάση σχεδόν όλων των δημοτικών τραγουδιών. Τέλος, οι 2 χαρακτηριστικές λύρες των Ελλήνων, η κρητική και η ποντιακή είναι τα δυο όργανα που όταν κελαηδούνε κάνουν τα καλύτερα γλέντια. Για τους Έλληνες του Πόντου και τους Κρήτες η ποντιακή λύρα (ο κεμεντζές όπως λέγεται) και η κρητική αντίστοιχα είναι τα κατεξοχήν όργανά τους, ενώ σε αυτές οφείλεται ο γρήγορος και ξεσηκωτικός ρυθμός των τραγουδιών αυτών.